Magazine
Wat er echt gebeurt als je springt
Drie vragen komen in bijna elke les terug. Hoeveel calorieën verbrandt zo’n uur? Is het echt zacht voor de gewrichten? En levert het meer op dan alleen plezier? We hebben opgezocht wat er werkelijk is gemeten. Te beginnen met het getal dat in elk tweede trampolineartikel staat.

De NASA-studie die iedereen aanhaalt
De zin gaat bijna altijd zo: NASA zou hebben aangetoond dat springen op een trampoline 68 procent effectiever is dan hardlopen. De studie bestaat echt. Vier onderzoekers onder leiding van Ambuj Bhattacharya publiceerden haar in 1980 in the Journal of Applied Physiology, gefinancierd door NASA, die op zoek was naar training tegen het spier- en botverlies van astronauten. Acht proefpersonen liepen op een loopband en sprongen op een trampoline, terwijl de onderzoekers de verticale versnelling aan de enkel, de onderrug en het voorhoofd vastlegden, plus zuurstofopname en hartslag.
De uitkomsten vinden wij interessanter dan het getal dat eruit is voortgekomen. Bij hardlopen lag de piekversnelling altijd bij de enkel en dus hoger dan bij de rug en het hoofd. Bij springen verdeelde ze zich gelijkmatig over het lichaam. En bij vergelijkbare zuurstofopname en hartslag was de mechanische prikkel op de trampoline groter dan bij hardlopen.
De 68 procent hebben we in de samenvatting van de studie niet gevonden. Daarom schrijven we ze hier ook niet op.
Hoeveel calorieën een les verbrandt
Een Italiaanse onderzoeksgroep heeft in 2017 een complete trampolineles doorgemeten: 18 vrouwen met licht overgewicht, 46 minuten les, ademgasmeting op het lichaam.
De uitkomst: 6,9 kilocalorieën per minuut en 317 kilocalorieën voor het hele uur. De hartslag lag gemiddeld op 132 slagen, dat was 72 procent van wat dezelfde vrouwen daarvoor in een maximaaltest hadden gehaald. Volgens de maatstaven van het American College of Sports Medicine geldt dat als intensieve training en niet als matige beweging.
Op je eigen uur is dat maar ruwweg over te zetten. Wie zwaarder is, verbrandt meer. En wie de intervallen echt meedoet, komt hoger uit dan iemand die ze rustig uitveert.
Waarom de training zacht voor de gewrichten heet
Hier helpt de meting uit 1980 opnieuw, want ze verklaart de zin die trainers het vaakst zeggen. Zacht voor de gewrichten betekent niet dat er geen krachten werken. Die zijn zelfs groter dan bij hardlopen. Ze komen alleen op andere plekken aan.
Bij hardlopen raakt elke stap eerst de enkel, en van daaruit trekt de schok naar boven. Op het springdoek wordt de landing over een veel langere afstand afgeremd en verdeelt de kracht zich over het hele lichaam. Bij de bellicon hangt het doek daarvoor in touwringen in plaats van aan stalen veren.
Wie problemen heeft met gewrichten, tussenwervelschijven of hart, overlegt eerst met een arts. Dat geldt bij elke sport.
Wat na twaalf weken meetbaar was
In 2019 verdeelde een onderzoeksgroep uit Innsbruck 40 vrouwen tussen 56 en 83 jaar met osteopenie in twee groepen. De ene helft trainde twaalf weken lang twee keer per week 45 tot 60 minuten op een mini-trampoline, met balans-, kracht- en sprongoefeningen. De andere helft trainde niet.
Na die twaalf weken stond de trainingsgroep 33 procent langer op één been. In de timed-up-and-go-test was ze 19 procent sneller, kwam ze 36 procent vaker van een stoel omhoog en liep ze 25 procent sneller. De angst om te vallen daalde met 15 procent, de botdichtheid in de femurhals lag twee procent hoger. In de groep zonder training veranderde op geen van deze punten iets noemenswaardigs. Opstaan en looptempo werden zelfs slechter.
Wat hieruit niet volgt
Alle drie de studies werkten met mini-trampolines, niet met bellicon JUMPING. De groepen waren klein: acht, 18 en 40 personen. En ze keken naar bepaalde groepen, namelijk vrouwen met overgewicht en vrouwen boven de 56 met osteopenie. Die waarden zijn niet zomaar op iedereen over te zetten, en geen van de drie studies is een belofte van genezing.
Wat ze wel laten zien, is toch iets waard. De prikkel is meetbaar, hij verdeelt zich anders dan bij hardlopen, en regelmatige training over een paar weken verandert iets.
Een uur meedoen
Wil je weten hoe het voelt: bellicon JUMPING loopt in meer dan 1.000 plaatsen in Europa, en op onze kaart vind je de lessen bij jou in de buurt. Wie zelf wil lesgeven, stapt in via de bellicon Academy.
Bronnen
Bhattacharya A, McCutcheon EP, Shvartz E, Greenleaf JE: Body acceleration distribution and O2 uptake in humans during running and jumping. Journal of Applied Physiology 49(5), 1980, p. 881 tot 887.
Cugusi L, Manca A, Romita G, Bergamin M, Di Blasio A, Mercuro G: Exercise intensity and energy expenditure during a mini-trampoline rebounding exercise session in overweight women. Science & Sports, 2017.
Posch M, Schranz A, Lener M, Tecklenburg K, Burtscher M, Ruedl G, Niedermeier M, Wlaschek W: Effectiveness of a Mini-Trampoline Training Program on Balance and Functional Mobility, Gait Performance, Strength, Fear of Falling and Bone Mineral Density in Older Women with Osteopenia. Clinical Interventions in Aging 14, 2019, p. 2281 tot 2293.